Comezo logo outra xeira neste meu blog, tratando dos nomes dalgúns animais.
A xeneta é un mamífero carnívoro de tamaño mediano e de cor cincenta con pintas negras. A cola tamén é gris, con aneis negros moi característicos, que axudan á súa identificación. Crese que foi introducida polos árabes durante a súa ocupación da Península Ibérica, co fin de perseguir os ratos nas casas e rueiros, xa que non se encontrou a especie ata agora no rexistro fósil.
O nome popular máis frecuente para a especie parece ser xineta e xeneta, usado de forma dispersa por Galicia. O Vocabulario Ortográfico da Lingua Galega (RAG-ILG, 2004) prefire xeneta . Tense usado na lingua escrita tamén a voz algaria, que oe tamén popularmente por Ourense, sen dúbida relacionada coa denominación gato de algalia usada hai algún tempo no castelán para designar algúns vivérridos asiáticos (a xeneta é da familia Viverridae, un grupo de mamíferos carnívoros). A algalia, voz de orixe árabe, é unha substancia olorosa usada como base de perfumes, que se obtén a partir dunhas bolsas que teñen algúns vivérridos perto do ano.
Outros nomes para a xeneta son rabisaco e rabixo. Descoñezo se a voz furatoxos, tamén citada en Galicia, é nome para a garduña, outro carnívoro, ou para a xeneta.
3 comentários:
Em asturiano temos o zoónimo popular "gatu algaire" (ou mesmo só "algaire"), que entre nós designa Felis sylvestris. A relaçom coas palavras galegas aqui referidas é evidente, como tamém que semanticamente deveu haver um deslocamento desde os vivérridos dotados de glândulas secretoras de almíscar até os felídeos.
Para Genetta genetta temos em ásturo-leonês nomes como "xineta" ou "xeneta", e tamém a forma "martaleña" (própria do centro-norte das Astúrias). Chama fortemente a atençom o parentesco tamém evidente desta palavra co galego tudense "martaranha", citado por Sarmiento e interpretado por Corominas (DCECH, s.v. marta) como Genetta genetta.
Contacto retomado... :-) Saúde.
Home Fernando!
É un pracer charlar contigo de novo. Sigo lendo cousas da túa terra e frecuentei Xixón bastante ultimamente. Alí como na casa (primos hermanos...). Si, martaraña parece moi frecuente pero ás veces é difícil saber a que lle chaman así..
Unha aperta
Nas Astúrias tamém hai algo de confusom coa "martaleña". Nalguns lugares a descriçom de Genetta genetta é clara. Noutros, porém, já designa umha realidade de perfis pouco definidos, e mesmo algumhas pessoas chegam a referir-se a ela como se fosse um animal mítico que nom sabem descrever.
Enviar um comentário